ΤΟ ΨΗΦΙΑΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ
ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ
23_08_2019

Κατοικία στη Φιλοθέη

Νίκος Βαλσαμάκης _ 1963

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΡΓΟΥ

Κατηγορία
Κατοικίες
Χρόνος μελέτης
1961
Χρόνος αποπεράτωσης
1963
Συνολική επιφάνεια
210m2
Διεύθυνση έργου
Φιλοθέη, Αττική

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Το σπίτι είναι κτισμένο σ’ ένα σχετικά μικρό οικόπεδο και αποτελεί τη μόνιμη κατοικία του αρχιτέκτονα. Οργανώνεται μέσα στα όρια ενός νοητού ορθογωνίου παραλληλεπιπέδου με μεγάλα συρόμενα ξύλινα κουφώματα προς την εσωτερική αυλή. Διαρρυθμίζεται με τη χρήση τριών μόνο τοίχων που καθορίζουν τις λειτουργικές ζώνες και τους επιμέρους χώρους και αποκλείουν το εσωτερικό του σπιτιού από τον δρόμο, ενώ όλοι οι χώροι ανοίγονται προς τον κήπο. Η μελέτη αποτελεί μια προσπάθεια διερεύνησης της απόλυτα μελετημένης κατασκευής και του ολικού σχεδιασμού στην Ελλάδα. Οι τότε υπάρχουσες κατασκευαστικές μέθοδοι χρησιμοποιήθηκαν πειραματικά για ένα έργο υψηλής τεχνολογίας. Η ιδέα του μεταλλικού σκελετού ανεξάρτητου από τους τοίχους κυριαρχεί σε όλο το κτήριο, με την λεπτή πλάκα και τους μεγάλους προβόλους. Η κατασκευή ενσωματώνει όλες τις εγκαταστάσεις στην πλάκα από οπλισμένο σκυρόδεμα, που στηρίζεται σε λεπτά μεταλλικά υποστυλώματα. Τα ξύλινα εσωτερικά χωρίσματα αντικαθιστούν τους εσωτερικούς τοίχους. Η οργάνωση του χώρου ακολουθεί έναν καθολικό κάνναβο, ο οποίος επεκτείνεται και στο εξωτερικό του σπιτιού, σε όλες τις διαμορφώσεις.

Η οικία Βαλσαμάκη συνιστά μανιφέστο του μοντέρνου - ολικού σχεδιασμού της εποχής του. Για τον λόγο αυτό επιλέχθηκε ανάμεσα στα καλύτερες εκατό κατοικίες εκατό αρχιτεκτόνων στο ομώνυμο λεύκωμα που εξέδωσε το Δίκτυο Μουσείων Μοντέρνας Αρχιτεκτονικής, με την επιμέρους τιμητική διάκριση να κοσμεί το εξώφυλλο της επιστημονικής αυτής έκδοσης. 'Το σπίτι που σχεδίασε ο Βαλσαμάκης για τον εαυτό του ανήκει στα κορυφαία ελληνικά έργα της μινιμαλιστικής αρχιτεκτονικής του ’60', σημειώνει η Ε. Φεσσά Εμμανουήλ. 'Το γεγονός ότι οι Ιταλοί επιμελητές της έκδοσης το επέλεξαν και για την εικονογράφηση του εξωφύλλου και των τριών εσωφύλλων της, είναι μια διεθνής διάκριση που τιμά και την ελληνική αρχιτεκτονική'. (Φεσσά-Εμμανουήλ Ε., Αθήνα 2004, σ. 24). 

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Αρχιτέκτων
Στατική μελέτη
Ηλεκτρολογική μελέτη

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

Βιβλιογραφία
  • Κατοικία στη Φιλοθέη, Αρχιτεκτονικά Θέματα, τχ.1, 1967, σσ. 1-165.
  • Nicos Valsamakis 1950 - 1983, El. Constantopoulos (Ed.), 9H Publications, 1984, pp. 30-33.
  • Αρχιτεκτονικά Θέματα, τχ.26, 1992, σσ. 74-76.
  • Y. Aesopos, Y. Simeoforidis (Eds.), Landscapes of Modernization. Greek Architecture 1960s and 1990s, Athens 1999, pp. 78-79.
  • 100 HOUSES FOR A HUNDRED ARCHITECTS, Gennaro Postiglione (Eds), TASCHEN 2001. (Εξώφυλλο, οπισθόφυλλο – Δημοσίευση κατοικίας αρχιτέκτονα στην Φιλοθέη)
  • Ε. Φεσσά-Εμμανουήλ, Διεθνής διάκριση του αρχιτέκτονα Ν. Βαλσαμάκη, Αρχιτέκτονες, τχ. 48, 11.12.2004, σσ. 24-25.