ΤΟ ΨΗΦΙΑΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ
ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ
18_08_2017

Κατοικία Ήλιος 4

Μελετητική – Γραφείο Μελετών Α. Ν. Τομπάζη E.Π.Ε. _ 2007

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΡΓΟΥ

Κατηγορία
Κατοικίες
Χρόνος μελέτης
2003-2004
Χρόνος αποπεράτωσης
2007
Συνολική επιφάνεια
200m2
Διεύθυνση έργου
Τράπεζα, Αιγιαλεία, Αχαΐα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Η κατοικία προορίζεται για τετραμελή οικογένεια. Βρίσκεται σε βουνοπλαγιά στην περιοχή της Αιγιαλείας με θέα προς τον Κορινθιακό κόλπο στο βορρά, σε υψόμετρο διακοσίων μέτρων από την επιφάνεια της θάλασσας. Λόγω της κλίσης του εδάφους αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα (υπόγειο με αποθηκευτικό χώρο, ισόγειο με τους κύριους χώρους κατοικίας και πατάρι πάνω από το χώρο της κουζίνας) και έχει σχεδιαστεί ώστε να εκμεταλλεύεται αφενός μεν την θέα προς τον Κορινθιακό, αφετέρου δε τη νοτιοδυτική θέα προς το βουνό.

Ο συνολικός όγκος του κτηρίου πλησιάζει σε μορφή έναν κύβο που κάθεται κατά κάποιο τρόπο στη βουνοπλαγιά. Έτσι, ενώ το ανθρωπογενές αυτό αντικείμενο κάνει αισθητή την παρουσία του στο φυσικό τοπίο, τούτο γίνεται κατά έναν τρόπο μινιμαλιστικό. Η ηλιακή καμινάδα και τα πλαϊνά τοιχώματα από μπετόν που κρύβουν από το πλάι τους συλλέκτες ζεστού νερού, δημιουργούν πρόσθετους πρισματικούς όγκους που συμπληρώνουν τον βασικό κύβο.

Η κατοικία έχει μελετηθεί με βάση τις αρχές του βιοκλιματικού σχεδιασμού. Στη νότια όψη της έχει κατασκευαστεί μια ηλιακή καμινάδα, η λειτουργία της οποίας ελέγχεται από BMS. Ανοίγματα σε όλες τις όψεις του κτηρίου διασφαλίζουν φυσικό δροσισμό και φωτισμό. Το υποδαπέδιο σύστημα θέρμανσης/δροσισμού λειτουργεί επικουρικά, όποτε αυτό είναι απαραίτητο. Ο δροσισμός του χώρου συμπληρώνεται από ανεμιστήρες οροφής που τοποθετούνται σε όλους τους χώρους. Προσομοιώσεις της ενεργειακής συμπεριφοράς του κτηρίου έδειξαν ότι βρίσκεται στην ενεργειακή κλάση Α.

Οι κύριοι χώροι (καθιστικό, κουζίνα, πατάρι) είναι ενιαίοι και το καθιστικό είναι διπλού ύψους, με ένα αμφίπλευρο ενεργειακό τζάκι τοποθετημένο στο κέντρο της κουπαστής του παταριού για να θερμαίνει το διώροφο χώρο από κεντρική θέση.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η επέκταση του κλειστού χώρου προς το ύπαιθρο, με βεράντες τόσο προς το βορρά όσο και προς το νότο. Η βορεινή βεράντα εκμεταλλεύεται την ανεμπόδιστη θέα 180° πάνω από τον Κορινθιακό κόλπο και προορίζεται κυρίως για πρωινή χρήση το καλοκαίρι και την ώρα της δύσης του ηλίου. Αντίθετα η εξωτερική επέκταση του επιπέδου του παταριού προς το νότο, που σκεπάζεται με πέργκολα από διατομές ανοξείδωτου χάλυβα και αναρριχώμενη φυλλοβόλα φύτευση, προορίζεται για χειμερινή χρήση. Ο χώρος αυτός σκιάζεται το καλοκαίρι πρόσθετα και από ένα φυλλοβόλο δέντρο, μια τιλιά.

Για λόγους ένταξης του κτηρίου στο τοπίο επιλέχθηκε το εμφανές σκυρόδεμα ως βασικό υλικό των όψεων εξωτερικά και τα δώματα είναι φυτεμένα, γεγονός το οποίο προσφέρει μια συνέχεια με το τοπίο και επιπλέον θερμομόνωση. Τα κουφώματα είναι αλουμινίου σε απόχρωση σκούρου γκρι. Εσωτερικά οι τοίχοι είναι λευκοί. Γενικά τα χρώματα κυμαίνονται σε τόνους του γκρι που δημιουργούν την εντύπωση ενός ήρεμου και δροσερού χώρου που διακόπτεται από πινελιές έντονων χρωμάτων που δίνονται από τις πόρτες, τα έπιπλα της κουζίνας, τις καρέκλες και κάποια μαξιλάρια.

Ιδιαίτερη σημασία έχει δοθεί στο φυσικό φωτισμό. Στον διώροφο κεντρικό χώρο είναι αμφίπλευρος από τον βορρά και το νότο. Άλλες στιγμές ο φωτισμός αυτός είναι άμεσος και συνδυάζεται με την εξωτερική θέα και άλλες είναι διάχυτος και γλυκός, όταν είναι κατεβασμένα τα εσωτερικά roller των παραθύρων. Το δάπεδο του παταριού πάνω από την κουζίνα έχει γυάλινα ανοίγματα ώστε να περνά το φυσικό φως στον χώρο από κάτω.

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι διαφορές μεταξύ της πρώτης ξύλινης ηλιακής κατοικίας και της νέας οικοδομής που σχεδιάστηκαν από τον ίδιο αρχιτέκτονα σε διάστημα τριάντα περίπου χρόνων. Κατ' αρχήν και τα δύο κτήρια είναι μελετημένα με βάση τις αρχές του οικολογικού/βιοκλιματικού σχεδιασμού, το μεν πρώτο βασιζόμενο κυρίως σε ένα ενεργητικό σύστημα θέρμανσης, ενώ το δεύτερο είναι παθητικό με εφεδρική θέρμανση και δροσισμό από αντλία θερμότητας. Η πρώτη κατοικία εντάσσεται πιο βαθιά στο έδαφος και αναπτύσσεται γύρω από μιαν αυλή που σκιάζεται από μια ευμεγέθη μουριά. Η δεύτερη κατοικία τοποθετείται πιο ανεξάρτητα στο χώρο σαν γλυπτικό αντικείμενο. Η πρώτη κατοικία είναι ξύλινη με μεταλλική επένδυση εξωτερικά και δίνει γενικά την εντύπωση ενός ζεστού χώρου με φυσικά υλικά. Η δεύτερη κατοικία είναι πιο μινιμαλιστική στο ύφος και δροσερή σαν εντύπωση με μεγαλύτερη έμφαση στο φυσικό φωτισμό.

Στη φύτευση του περιβάλλοντα χώρου γηγενή είδη χαμηλής βλάστησης και δένδρων συμπληρώνουν την υπάρχουσα βλάστηση της παρακείμενης πρώτης κατοικίας.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Συνεργάτης αρχιτέκτων
Στατική μελέτη
Ενεργειακή μελέτη
Ματθαίος Σανταμούρης Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Εφαρμοσμένης Φυσικής, Κώστας Παύλου
Φύτευση δώματος

ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

Φύτευση δώματος